Nghiên cứu viên quân sự và các hãng công nghệ Trung Quốc bị phát hiện lén lút sử dụng Claude của Anthropic

🔧 NGHIÊN CỨU VIÊN QUÂN SỰ VÀ CÁC HÃNG CÔNG NGHỆ TRUNG QUỐC BỊ PHÁT HIỆN LÉN LÚT SỬ DỤNG CLAUDE CỦA ANTHROPIC

Dù Trung Quốc tuyên bố sở hữu các mô hình AI tiên tiến có khả năng cạnh tranh với Mỹ, hàng trăm tài khoản liên quan đến nước này vẫn bị cáo buộc sử dụng Anthropic cho ít nhất 5 chương trình khác nhau: 2 chương trình quân sự, 2 chương trình giám sát và 1 chương trình nhằm chưng cất các năng lực của Claude, theo báo cáo đe dọa tháng 9/2026 của Anthropic. ## Hai chương trình quân sự Một tác nhân có trụ sở tại Trung Quốc đã sử dụng Claude để soạn thảo thông số kỹ thuật điều khiển hỏa lực cho hệ thống chống ngư lôi (lô-gic cốt lõi quyết định thời điểm và vị trí vũ khí chống ngư lôi tấn công mối đe dọa đang tới), thử nghiệm hệ thống tiềm năng này chống lại các hệ thống chống ngư lôi và chống ngầm của Hải quân Mỹ dựa trên kiến thức công cộng, đồng thời chuẩn bị một đề xuất kỹ thuật dài hơn 200 trang cho khách hàng tiềm năng. Mặc dù đóng giả là một OEM trong lĩnh vực quốc phòng Mỹ, Anthropic tin rằng tác nhân này có liên quan đến một nhà sản xuất quốc phòng Trung Quốc muốn phát triển hệ thống cho Hải quân Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc (PLA). Một nghiên cứu viên quân sự và công nghiệp quốc phòng khác tại Trung Quốc đã dùng Claude để phát triển khoảng 16 mô-đun phần mềm phục vụ tác chiến điện tử và áp chế phòng không của đối phương. Phần mềm này phân tích các trạm ra-đa, trận địa tên lửa đất đối không (SAM), sở chỉ huy, các nút thông tin liên lạc và ưu tiên hóa mục tiêu. Đáng chú ý, kịch bản mặc định chứa 12 mục tiêu tại Đài Loan, bao gồm các tổ hợp Patriot, Thiên Cung (Tien Kung), căn cứ không quân, ra-đa cảnh báo sớm và hầm chỉ huy. Anthropic cho biết siêu dữ liệu tài khoản và nội dung bị hệ thống an toàn bắt giữ 'cho thấy tác nhân này liên quan đến các viện nghiên cứu của Trung Quốc, bao gồm Viện Hàn lâm Khoa học Quân sự PLA', dù không khẳng định trực tiếp PLA là người sử dụng trực tiếp. Việc các dự án liên quan đến quân đội Trung Quốc phải dựa vào Claude của Anthropic là một điều khá bất ngờ, xét đến năng lực AI đáng kể của nước này. Với các câu lệnh tiếng Trung và bằng chứng cấp tài khoản khác được Anthropic ghi nhận, việc chối bỏ trách nhiệm hầu như không phải lý do chính để chọn Claude thay vì các lựa chọn nội địa. Nhiều khả năng Claude tỏ ra vượt trội hoặc tiện lợi hơn cho các quy trình kỹ thuật cụ thể này, đặc biệt là lập trình, suy luận và các tác vụ tự trị (agentic). Hơn nữa, các mô hình tiên tiến của Mỹ được huấn luyện trên lượng lớn tài liệu tiếng Anh, do đó có thể sở hữu kiến thức đặc biệt phong phú về thông tin công khai liên quan đến công nghệ và hệ thống quân sự Mỹ. ## Hoạt động giám sát đáng kể Anthropic cũng vô hiệu hóa các chiến dịch giám sát liên quan đến người Duy Ngô Nhĩ bên ngoài Trung Quốc do các bên liên quan đến chính phủ Trung Quốc thực hiện. Một tác nhân liên quan đến chính phủ nước này đã dùng Claude để xâm nhập các nhóm vũ trang Duy Ngô Nhĩ tại Syria, giám sát các nhà hoạt động và truyền thông người Duy Ngô Nhĩ lưu vong khi đóng giả làm chuyên gia tư vấn nói tiếng Ả Rập. Khi đã thâm nhập vào các nhóm này, Claude giúp xử lý thông tin thu thập từ hơn 100 nhóm WhatsApp và hàng chục kênh Telegram, nhận diện các cá nhân trên nhiều nền tảng, lập bản đồ mạng xã hội và vạch ra các mục tiêu tuyển dụng tiềm năng đang gặp vấn đề tài chính, ly tán gia đình hoặc vỡ mộng tư tưởng với chính quyền Syria mới. Tác nhân này cũng nhắm vào những cá nhân còn thân nhân ở Tân Cương, trong khi Claude hỗ trợ soạn thảo các thông điệp tiếp cận lừa dối bằng phương ngữ địa phương, định vị con người và tổ chức, dịch hội thoại theo thời gian thực và đánh giá độ tin cậy của thông điệp tuyển dụng. Chiến dịch tương tự cũng nhắm vào các nhà báo lưu vong, đặc biệt là trang Uyghur Post, thông qua các chiến dịch báo cáo hàng loạt phối hợp và khuếch đại bằng bot. ## Đánh cắp từ Anthropic Điều có lẽ mỉa mai nhất trong các phát hiện của Anthropic là việc các thực thể Trung Quốc đánh cắp công nghệ từ công ty này. Dù đã được đưa tin rộng rãi trong giai đoạn 2024 - 2025, điều đó vẫn không ngăn được các thực thể Trung Quốc sử dụng kỹ thuật chưng cất (distillation) – phương pháp chính để 'đánh cắp' năng lực của một mô hình AI mà không cần lấy trực tiếp mô hình đó. Anthropic cho biết một số nhà phát triển AI lớn của Trung Quốc đã tiến hành các chiến dịch chưng cất quy mô công nghiệp nhằm trích xuất khả năng suy luận và các năng lực khác của Claude để tái tạo vào mô hình riêng của họ. Vụ lớn nhất bị cáo buộc thuộc về Alibaba, với các nhà điều hành tạo ra hơn 151 triệu lượt tương tác với Claude từ tháng 5 đến tháng 7/2026. Có thời điểm con số này gần đạt 3 triệu yêu cầu mỗi ngày thông qua hàng nghìn tài khoản gian lận. Anthropic cho biết dữ liệu chuỗi suy nghĩ (chain-of-thought) thu hoạch được đã giúp huấn luyện dòng mô hình Qwen 3.x, đặc biệt cho các tác vụ suy luận, lập trình, kỹ thuật phần mềm tự trị, phát triển nhân hệ điều hành (kernel) và các tác vụ tầm xa. Alibaba không đứng cô độc, khi Anthropic cáo buộc cả DeepSeek, Xiaomi, Zhipu/Z.ai và nhiều bên khác thực hiện các chiến dịch tương tự. Các kỹ thuật được cho là đã sử dụng bao gồm mạng proxy, tài khoản gian lận, ngụy trang danh tính cho đến việc chuyển tiếp yêu cầu từ chính khách hàng của họ sang Claude và mua lại các đoạn hội thoại Claude đã thu hoạch từ bên thứ ba. Riêng DeepSeek bị cáo buộc tạo ra hơn 12,1 triệu lượt trao đổi trong 14 ngày, trong khi Xiaomi tạo ra hơn 400.000 lượt. Anthropic định nghĩa hoạt động này là chưng cất: lén lút trích xuất câu trả lời từ một mô hình tiên tiến rồi tái tạo kiến thức với một phần nhỏ chi phí tính toán, thời gian và tiền bạc so với việc tự phát triển nội bộ.

🗞 Nguồn: Tom's Hardware

#vgsnews #vgs #tintuc